Verkiezingsprogramma GroenLinks-PvdA - 2026
Inleiding
Eemnes is een kleine gemeente, maar in bepaalde opzichten groot: We zijn een gemeente met veel groen, bijzondere natuur, goede voorzieningen, centraal gelegen, een goed verenigingsleven en sociaal netwerk en nog mogelijkheden voor nieuwbouw. We dragen als gemeente meer dan ons steentje bij aan de opvang van vluchtelingen. We hebben in de Eempolder een uniek natuurgebied. We zijn gezegend met boeren die ook hun bijdrage leveren aan natuurbehoud. Dat noemen we de parels van Eemnes.
We hebben dus eigenlijk weinig te klagen. Dat betekent echter niet dat we onze ogen kunnen sluiten voor een aantal serieuze, soms landelijke, uitdagingen. In tegendeel, wij denken dat we hier de mogelijkheden hebben om een bescheiden bijdrage te leveren aan de oplossing van die problemen. Dat is solidariteit en vergt ambitie. En dat is het sleutelwoord voor ons als progressieve partij GroenLinks-PvdA Eemnes. Dus niet pappen en nat houden met heimwee naar het verleden, maar met een duidelijke visie politiek bedrijven met de blik op een sociale en groene toekomst. In dit verkiezingsprogramma zullen we per thema uiteenzetten hoe wij dat in Eemnes voor de komende jaren zien.
Wonen
Een dak boven je hoofd is een grondrecht
In artikel 22 van de grondwet staat dat de overheid actief beleid moet voeren op het recht op een woning. Dat doen we in Eemnes, maar we slagen er nog niet in om in de behoefte te voorzien. Als PvdA-GroenLinks begrijpen we dat we hier niet het landelijke probleem kunnen oplossen. Maar we kunnen wel beter ons best doen. Het college van Dorpsbelang en CDA heeft de afgelopen jaren maar langzaam gebouwd. Zelfs nog langzamer dan ze zelf van plan waren. Wij willen die achterstand minstens inlopen in de komende jaren.
88% van de woningen in Eemnes bestaat uit eengezinswoningen. Dat is aanzienlijk boven het landelijk gemiddelde. In Eemnes bestaat minder dan 40% van de huishoudens uit gezinnen met thuiswonende kinderen, dus de woningvoorraad in Eemnes past niet meer bij de samenstelling van de huishoudens. Ook het aandeel huurwoningen ligt in Eemnes ver onder het landelijk gemiddelde. De focus moet daarom ook meer liggen op betaalbare huur- en koophuizen voor starters op de woningmarkt en senioren die kleiner willen gaan wonen. Liefst met een sociaal element, zoals bijvoorbeeld een Knarrenhof of een Lang Leven Thuisflat, waar vitale en minder vitale ouderen wonen die elkaar kunnen ondersteunen en samen verbindende activiteiten ondernemen.
We begrijpen dat het ontwikkelen van goedkopere woningen betekent dat er moeilijker geld is over te houden aan woningbouwprojecten, maar dat hoeft van ons ook niet. Volkshuisvesting is een overheidstaak en geen verdienmodel.
Bij de tennisbanen van TV-Eemnes lag een uitgelezen kans om appartementen voor senioren te bouwen. Dichtbij de voorzieningen, wat ook vanwege de sociale contacten belangrijk is voor die groep. Voor de tennisvelden zou prima een plek ten noorden van de Noordbuurt gevonden kunnen worden. Daar is ook plaats voor padelbanen zonder dat die overlast geven aan omwonenden. Tot slot had dat ook betekend dat we elders minder appartementen hoeven te bouwen. Helaas had een meerderheid in de gemeenteraad niet deze vooruitziende blik. Wij houden vast aan dit idee.
In de Zuidbuurt zijn tot nu toe de verschillende woonvormen goed gemengd, met een prachtig en evenwichtig resultaat. Dus koop en huur, vrijstaand en appartementen door elkaar. In het masterplan voor de nieuwe Zuidbuurt wordt gekozen voor meer clustering. Wij zijn geen voorstander van dit soort woningbouw-segregatie. We willen gemengde wijken, zodat mensen met verschillende achtergronden elkaar tegenkomen.
Langs de Meentweg en de Wakkerendijk staan veel voormalige boerderijen met bijgebouwen. Op veel van die erven zouden die bijgebouwen kunnen worden omgebouwd tot of vervangen door wooneenheden, het zogenaamde ‘erfwonen’, zonder dat het eigendom gesplitst hoeft te worden. Dat lijkt ons een goed idee omdat je zo meer mensen in dezelfde hoeveelheid ‘steen’ kunt huisvesten. Dit past ook bij het ‘rood voor rood’-principe van de provincie Utrecht.
Wat gaan we doen?
- We willen het bouwtempo in de nieuwe Zuidbuurt versnellen.
- We presenteren plannen voor een kleine uitbreiding van de Noordbuurt.
- Bij nieuwbouw zetten we in op 50% sociale en middenhuur, 25% betaalbare koop en 25% vrije sector.
- We zorgen voor meer betaalbare en geschikte woningen voor jongeren en senioren.
- Woningen voor verschillende doelgroepen bij nieuwbouw willen we zoveel mogelijk mengen.
- We zetten in op een eerlijke verdeling van sociale huurwoningen over de wijken in Eemnes.
- We stimuleren splitsing van oudere eengezinswoningen door de Alliantie in twee appartementen of het geschikt maken voor ‘friendswoning’, waar jongeren samen een start kunnen maken op de woonmarkt.
- In de prestatieafspraken met de woningbouwvereniging wordt voorrang voor Eemnessers geregeld. In de huisvestingsverordening moet ook voorrang voor Eemnessers voor koopwoningen worden opgenomen.
- We willen een transparanter en eerlijker loting bij toewijzing van woningen; wie eerder al heeft ingeloot mag weer meeloten maar moet achteraan aansluiten.
- De nieuwbouwwoningen in Eemnes worden al jaren door slechts één en dezelfde makelaar verdeeld. Wat ons betreft wordt het nu wel eens tijd om dat opnieuw te bezien.
- Mensen die een groot huis verlaten, de zogenaamde doorstromers, krijgen voorrang bij toewijzing van nieuwe kleinere woningen.
- We zoeken creatieve oplossingen: huurkoop, zelfbouw, tiny houses, knarrenhof, eventueel erfpacht, etc.
- We ondersteunen initiatieven om als groep woningen te bouwen.
- Bestaande huurwoningen moeten bij voorkeur niet verkocht worden.
- We stimuleren ‘erfwonen’: bijgebouwen bij oude boerderijen bewoonbaar maken
(meer mensen in dezelfde hoeveelheid steen!). - We bouwen duurzaam en klimaatadaptief.
- We zetten participatie centraal bij nieuwe woonprojecten, zoals bij de Dag van het Wonen. Laat inwoners meedenken over locatie, doelgroep en voorzieningen.
- We stimuleren kleinschalige wooncoöperaties waarin jongeren en ouderen samen wonen en elkaar ondersteunen.
- We willen verhuurders hun huurders laten aanspreken op het onderhoud van de tuinen van huurwoningen.
- We onderzoeken of gebouwen kunnen worden ‘opgetopt’ met een verdieping. Denk bijvoorbeeld aan de huidige flats (twee hoog) aan de Rietgors.
Klimaat, energie en duurzaamheid
Klaar voor de toekomst
Eemnes liep lange tijd voorop als het gaat om energiebesparing en milieumaatregelen. Denk aan de vele zonnepanelen op onze huizen en gebouwen, de isolatie-initiatieven, de sedumdaken, het zonneveld en de activiteiten van Eemnes Energie. Helaas heeft het huidige college die lijn niet doorgezet. Zo is het doel om Eemnes in 2030 CO2 -neutraal te maken losgelaten. Wat ons betreft moet die ambitie terugkomen en dat kan alleen door weer concrete doelen te formuleren. Eemnes mag weer een voorbeeldgemeente worden. Wat ons betreft is Eemnes in 2035 CO2-neutraal.
Daarbij kan de corporatie Eemnes Energie een belangrijke rol spelen, bijvoorbeeld door nog meer woningen te isoleren, maar vooral ook met creatieve ideeën om energie te besparen, op te slaan, op te wekken en te delen. Dat alles vanuit de visie om Eemnes zoveel mogelijk collectief onafhankelijk te maken op het gebied van groene energievoorziening.
De Rijksoverheid eist dat gemeenten plannen maken om woningen van het gas af te halen. Dat moet worden vastgelegd in een Warmteplan waarin wijkuitvoeringsplannen zijn opgenomen. De gemeente moet per wijk aangeven wanneer en op welke wijze de woningen verwarmd kunnen worden zonder gas. Nu wordt driekwart van ons energiegebruik nog gebruikt voor verwarmen en koken. Het uitfaseren van gas is dus een enorme opgave.
Ook daarin hoeft Eemnes wat ons betreft niet achter te lopen, wat nu wel het geval is.
Onze kringloopwinkel Kleurrijk is een van de parels van Eemnes. Ze leveren een belangrijke bijdrage aan het hergebruik van spullen en helpen mensen aan zinvol werk. Daarbij is de inzameling van textiel een belangrijke inkomstenbron voor onze kringloopwinkel. Wij zijn er dan ook niet voor dat onze nieuwe afvaldienst GAD deze taak overneemt en zo het verdienmodel van Kleurrijk aantast.
Het klimaat verandert. Daar kunnen we niet omheen. We moeten ons voorbereiden op lange droge en extreem natte perioden. Met maatregelen als herinrichten van straten, opzetten van waterbergingen, afkoppelen van regenpijpen, groene daken enzovoort kunnen we ons wapenen tegen wateroverlast.
Wat gaan we doen?
- Samen met Eemnes Energie zetten we in op nog meer woningisolatie en andere maatregelen.
- We ondersteunen het project ‘Energie delen’ van Eemnes Energie.
- In het kader van het warmteplan ontwikkelen we Wijkuitvoeringsplannen.
- We steunen het stimuleren en subsidiëren van het verkrijgen van energielabels voor woningeigenaren.
- Bewoners die hun platte daken willen vergroenen worden ondersteund.
- We helpen inwoners actief met het vergroenen van hun tuinen en het afkoppelen van hemelwater waar dat nog niet is gebeurd.
- Bij elke aanleg of reconstructie van een weg wordt maximaal ingezet op klimaatbestendige inrichting.
- Waar mogelijk wordt waterdoorlatende bestrating gebruikt.
- Bij herinrichtingen van wegen is het streven minstens 10% van de bestrating te vervangen door groen.
- We stimuleren het gebruik en de opvang van regenwater, bijvoorbeeld voor tuin, toilet of schoonmaak. Bewoners die regentonnen of infiltratiekratten willen plaatsen, kunnen rekenen op subsidie of ondersteuning.
- Klein chemisch afval kan weer centraal ingeleverd worden in Eemnes.
- Er komen meer laadpalen in de openbare ruimte. We ondersteunen beleid in dezen om elektrisch rijden te stimuleren.
- We stimuleren het gebruik van elektrische busjes door alle pakketbezorgers.
- We pleiten voor een buurtaccu voor het Huis van Eemnes, de sportverenigingen en de Noordbuurt.
- We stimuleren het aanleggen van buurtbatterijen voor opslag van energie uit zonnepanelen, ook vanwege de betaling voor teruglevering die op de loer ligt.
- Eemnes sluit zich aan bij het ‘klimaatverbond’. Dat is een samenwerkingsverband van gemeenten met ambities op het gebied van duurzaamheid.
Natuur
Trots op onze polder
De Eempolder is een uniek natuurgebied en is bestemd als weidevogelkerngebied. Boeren en natuurbeschermers werken daar nu goed samen. Onze boeren zijn een voorbeeld voor andere regio’s, bijvoorbeeld waar het gaat om weidevogelbeheer. Als gemeente willen we dat ondersteunen en versterken, maar de rol van de gemeente daarbij is bescheiden. We willen boeren helpen met de overgang naar biologische landbouw en extensivering om zo de stikstofuitstoot terug te dringen. Ook kunnen onze boeren een taak krijgen in agrarisch natuurbeheer, waar zij dan ook fatsoenlijk voor betaald dienen te worden. Wij lobbyen hiervoor bij Provincie en Rijk. Nu het agrarisch ondernemerschap onder druk staat, willen we meer ruimte bieden voor nevenactiviteiten, zoals kinderopvang op de boerderij of een boerderijwinkel. We willen echter geen ontwikkelingen in de polder die strijdig zijn met een evenwichtig polder- en weidevogelbeheer.
De Eempolder is een uniek natuurgebied. De Eemnesser polder bevat ca 370 ha door
Natuurmonumenten beheerde weidevogelreservaten (NNN) en de rest van de Noord-en Zuidpolder te Veld is grotendeels aangewezen als weidevogelkerngebied. Boeren en natuurbeschermers werken daar nu goed samen. Onze boeren zijn een voorbeeld voor andere regio’s, bijvoorbeeld waar het gaat om weidevogelbeheer. Als gemeente willen we dat ondersteunen en versterken, maar de rol van de gemeente daarbij is bescheiden. We willen boeren helpen met de verdere overgang naar natuurinclusieve landbouw en extensivering om zo de stikstofuitstoot terug te dringen en de biodiversiteit te verbeteren. Ook kunnen onze boeren een taak krijgen in agrarisch natuurbeheer. Belangrijk bij dit alles is een goed verdienmodel voor de boeren. Wij lobbyen hiervoor bij Provincie en Rijk. Nu het agrarisch ondernemerschap onder druk staat, willen we meer ruimte bieden voor nevenactiviteiten, zoals kinderopvang op de boerderij of een boerderijwinkel, voor zover die activiteiten niet in conflict komen met de weidevogeldoelstelling of met de doelen en regels van het Stiltegebied.
Ook buiten de polder is er waardevolle natuur in Eemnes die bescherming behoeft. Zelfs in (nieuwe) woonwijken kan ruimte voor natuurontwikkeling worden gevonden. Groen-blauwe dooradering (voldoende groen en afwateringssloten), is niet alleen van belang om de klimaatverandering af te remmen, maar is ook belangrijk voor woongenot en speelruimte voor onze kinderen.
Wat gaan we doen?
- Voor de hele Eempolder van A1 tot aan Eemmeer en van de Wakkerendijk/Meentweg tot de Eem (Natura 2000-gebied) maken we extra beleid op bescherming van vogels. Daar betrekken we onze boeren bij.
- We beplanten zo veel mogelijk met inheemse, onbespoten planten.
- We zorgen voor mini-ecologische zones in het dorp voor zoogdieren en insecten met bloeiende planten van het vroege voorjaar tot het late najaar en een opbouw van laag tot hoog, dus ook met struiken, hagen en bomen. Ook open stukjes grond zijn belangrijk voor vogels en insecten.
- We zorgen voor natuurvriendelijke oevers en waar dat niet kan, voor uittreedplaatsen voor zoogdieren en jonge watervogels, en broedmogelijkheden voor watervogels.
- Bouwen, verbouwen en isoleren doen we zoveel mogelijk natuurinclusief en het liefst met biobased materialen.
- We bieden niet alleen nest- en verblijfplaatsen voor vogels en vleermuizen, maar ook een inrichting en beplanting die schuilgelegenheid en voedsel biedt.
- Bij nieuwbouw proberen we meer gemeenschappelijk groen aan te leggen. Dat zorgt voor sociale cohesie en biedt ook meer mogelijkheden voor biodiversiteit en waterberging.
- We stimuleren groene daken en regentonnen.
- We bepleiten een voorlichtingscampagne om de overlast door houtstook en de strengere regels per 2030 onder de aandacht te brengen en verantwoord stoken (zie de Stookwijzer) aan te moedigen.
- We introduceren een subsidieregeling voor rookgasfilters.
- We organiseren een ‘operatie tegelwippen’ samen met natuurverenigingen uit de buurt, waarbij heldere ondersteuning aan burgers wordt gegeven en er bijvoorbeeld een plantenmarkt met voor Eemnes geschikte inheemse onbespoten planten tegen lage prijs worden aangeboden.
- Windmolens in de polders van Eemnes vinden wij geen goed idee, vanwege de aantasting van het landschap en de risico’s voor vogels.
- We vervangen 10 procent van de stenen op straat en stoep door groen, bijvoorbeeld door tweebaanswegen te versmallen tot eenbaanswegen.
- Om de biodiversiteit te vergroten stimuleren we bloemrijke bermen langs de weg en kleine perken bij kruispunten.
- De gemeente gaat de bermen minder vaak maaien.
- We stoppen volledig met snoeien en maaien in het broedseizoen.
- We stimuleren instelling van een Groencommissie die bij alle projecten wordt betrokken.
- We willen geen ooievaarspalen in de polder. Ooievaars horen er bij, maar met mate.
Sociaal domein
Eemnes is een sociale, gezonde en gastvrije gemeente
PvdA-GroenLinks staat voor een sociaal, gezond en gastvrij Eemnes. Wie geldzorgen heeft, kan minder goed functioneren en meedoen. Dat geeft vaak stress en kan leiden tot gezondheidsklachten. Kinderen kunnen de dupe zijn van stress in hun gezin en in de jeugdzorg belanden. Dat willen we vermijden.
Eemnes is gezegend met een rijk verenigingsleven. Denk niet alleen aan de tennisvereniging, FC Eemnes en andere sportclubs, maar ook aan de KPJ, Goede Buren, Deo et Arti en de kerken. Zij vormen een belangrijk sociaal vangnet. Dat verdient onze steun.
Het Huis van Eemnes is een belangrijke ontmoetingsplek met een vitale maatschappelijke functie. Dat kost geld maar is het dubbel en dwars waard. Korting op de bekostiging van het huis van Eemnes mag niet ten koste gaan van de maatschappelijke functie. Dan gooi je het kind met het badwater weg.
Mensen van buiten en van alle gezindten en culturen zijn hier welkom. Dankzij lokale organisaties als Goede Buren en (voorheen) het Oekraïne-comité worden mensen hier goed opgevangen. Het doel moet zijn dat mensen zo snel mogelijk op eigen benen staan en volwaardig meedraaien in onze samenleving.
Als het inkomen van inwoners niet toereikend is of er zijn problematische schulden dan gaat de gemeente hen ruimhartig helpen. Preventie en vroege signalering zijn hierbij van groot belang. We missen onze eigen Budgetcoach!
Het functioneren van de sociale dienstverlening in Huizen wordt als stroperig en bureaucratisch ervaren. Misschien wordt het eens tijd de samenwerking met Huizen nog eens tegen het licht te houden en meer zelf te doen in BEL-verband.
Wat gaan we doen?
- De eigen budgetcoach voor Eemnes moet terugkomen. We zitten al 2,5 jaar zonder.
- We zorgen voor een toegankelijk steunpunt in Eemnes met ruime openingstijden, ook ’s avonds, dat bezet wordt door professionals die het sociaal domein goed kennen. Mensen moeten daar geholpen worden net zolang tot de problemen zo ver mogelijk zijn opgelost. Ze worden niet van het kastje naar de muur gestuurd, het contact is van mens tot mens, dicht bij huis.
- Het Kindarrangement voor armoedebestrijding willen we verbeteren.
- In Eemnes zijn driehonderd huishoudens met problematische schulden. De schuldhulp moet toegankelijker, begrijpelijker en effectiever worden.
- Er is meer specifieke aandacht voor jongeren en statushouders met schulden nodig. In het Beleidsplan Bestaanszekerheid (april 2024) is dit een ontwikkelpunt, maar er zijn nog geen merkbare verbeteringen.
- Er moet een overzichtelijk boekje komen waar alle regelingen en voorzieningen in staan. Zie ‘Regelingen voor Hilversummers met weinig geld’.
- De versnippering van voorzieningen wordt verminderd.
- Er is meer aandacht voor laaggeletterdheid en digitale beperkingen bij de burger. Er wordt bijvoorbeeld minder gevraagd om PDF’s met inkomensgegevens aan te leveren als de informatie al ergens beschikbaar is. Een lichte toets op de telefoon of computer kan meestal volstaan. De burger die een aanvraag doet, moet met vertrouwen worden bejegend.
- Als de inkomensgegevens beschikbaar zijn, worden meer regelingen automatisch verstrekt, bijvoorbeeld de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen bij bijstandsontvangers.
- Er wordt meer bekendheid gegeven aan het wettelijk recht op een clientondersteuner. 80% van de WMO-aanvragers kent deze hulp niet.
- Er komt meer ruimte voor ambtenaren om beslissingen te nemen, bijvoorbeeld door de Doorbraakmethode vaker in te zetten. Door collegiale intervisie kunnen ambtelijke beslissingen ondersteund en bijgestuurd worden.
- De vergoeding voor een laptop voor volwassenen van € 300 uit de bijzondere bijstand wordt opgetrokken naar het niveau dat gehanteerd wordt voor de kinderen in het Kinderarrangement. Dat is nu € 450 .
- De doorstroming naar de Taalscholen voor de inburgering wordt verbeterd; wachttijden worden verkort. Hulp bij het vinden van werk is meer proactief en het aangeboden werk is waar mogelijk passend bij het niveau van mensen en het werk wat zij deden in hun land van herkomst.
- Er moet meer worden geprofiteerd van ervaringsdeskundigheid uit onze samenleving. Vrijwilligers moeten worden betrokken en ondersteund. En we werken aan meer samenwerking tussen informele en formele zorg. Denk aan de Jim-aanpak (Jouw Ingebrachte Mentor) en het organiseren van circulaire zorg.
- Er wordt vaker en duidelijker naar de Gemeenteraad gerapporteerd over ontwikkelingen in het Sociaal Domein.
Zorg
In Eemnes zorgen we voor elkaar
De beste voorspeller van gezond oud worden is nog steeds: sociaal welbevinden. Door om te zien naar elkaar in buurten en ouderen te betrekken bij activiteiten voorkomen we dat mensen in isolement geraken en beperken we de zorgvraag.
Met de vergrijzing van de Nederlandse bevolking zullen we daar ook in Eemnes op moeten handelen. We kunnen de vergrijzing als probleem zien, maar ook als kans. Veel senioren zijn nog lang vitaal en kunnen én willen graag een bijdrage leveren. De gemeente kan hier initiatief in nemen. Denk aan Voorzorgcirkels, waarbij groepjes mensen op elkaar letten en elkaar helpen. Geef inwoners de ruimte met hun initiatieven.
Wat gaan we doen?
- We grijpen kansen om het enorme tekort aan zorg- en welzijnspersoneel aan te pakken met mensen dichtbij. Denk aan inwoners in de bijstand of met een andere uitkering, statushouders of Oekraïense vluchtelingen, senioren die willen en kunnen bijdragen. Met de juiste opleiding, begeleiding en mogelijkheden kunnen zij vaak in de zorg of het sociaal domein aan de slag.
- Eemnes helpt! Zorg en ondersteuning voor en door elkaar kan de professionele zorg ontlasten. Zie het voorbeeld van Austerlitz, https://www.austerlitzzorgt.nl/.
- Inwoners kunnen en willen veel doen om mensen in hun eigen omgeving te helpen. We stimuleren lokale initiatieven om kwetsbare bewoners – van mensen met een beperking of chronische ziekte tot jongeren met psychische klachten – te ondersteunen in hun eigen gemeenschap.
- We verbeteren de toegankelijkheid van gemeentelijke gebouwen en voorzieningen, zoals het Huis van Eemnes. Mensen met een beperking moeten volledig kunnen meedoen in de samenleving.
- Als het aan PvdA-GroenLinks ligt, heeft (en houdt!) elke inwoner van Eemnes een vaste huisarts.
- Eemnes kent diverse vormen van seniorenhuisvesting, maar geen van alle met een interne zorgvoorziening, een ruimte waar bijvoorbeeld een pedicure, een tandarts, een fysiotherapeut of een kapper zitting houdt. Met de toenemende vergrijzing lijkt daaraan toch behoefte te bestaan in Eemnes. We willen bekijken welke mogelijkheden daarvoor zijn.
- We ontwikkelen woonvormen voor ouderen tussen volledig zelfstandig wonen en het verzorgingstehuis. Denk aan vormen waarbij mensen bij elkaar wonen (zoals knarrenhofjes) en de zorg samen organiseren, maar waar iedere bewoner zijn zelfstandigheid behoudt.
- Het aantal mensen met dementie neemt toe. Wij hebben de ambitie om een dementievriendelijke gemeente te worden, met dagbesteding voor mensen met dementie en een publieke ruimte die goed op hen is ingericht, waar mensen weten hoe met demente mensen om te gaan.
- Bewoners van de Eemhof zouden meer bewegingsvrijheid moeten hebben, zich ook buiten de muren van het gebouw moeten kunnen begeven. We onderzoeken (in samenspraak met de buurt) de mogelijkheden hiervoor.
- Geef meer ruimte aan initiatieven van onze inwoners: beleid van onderop, vanuit de inwoners en maatschappelijke organisaties.
- Meer bankjes (met leuningen!) op de looproutes om uit te rusten en elkaar te ontmoeten.
- We pakken de marktwerking in de zorg aan door in te zetten op samenwerking in plaats van concurrentie. De gemeente kan hiervoor zorgen door te sturen via de zorginkoop en slimme verbindingen te leggen met het sociaal domein. Zo komt er wat ons betreft zo veel mogelijk één zorgaanbieder in de wijk, in plaats van veel verschillende. We zien erop toe dat zorggeld ook echt naar de zorg gaat, en niet naar private equity of andere ‘zorgcowboys’.
- Verschillende soorten zorg en ondersteuning horen goed aan te sluiten op elkaar en op de zorgvraag van de patiënt. Mensen mogen niet meer verdwaald raken in het ingewikkelde zorgstelsel. Daarom halen we waar mogelijk barrières tussen verschillende regelingen weg en begeleiden we inwoners beter, bijvoorbeeld met één casemanager per cliënt of gezin.
Jeugd, sport en onderwijs
Elk kind heeft dezelfde kansen
De jeugd heeft de toekomst. Dat betekent dat je als gemeente voorzieningen voor jongeren moet faciliteren. Dat gaat om speeltuinen, scholen, sportvoorzieningen en plekken om te hangen of te studeren. Uitgangspunt daarbij is dat alle jongeren mee kunnen doen. Voor PvdA-GroenLinks mag je achtergrond, wie je ouders zijn of de wijk waarin je woont geen belemmering zijn om deel te nemen aan activiteiten of toegang te krijgen tot bepaalde typen onderwijs. Iedereen moet gelijke kansen krijgen.
In Eemnes hebben we een eigen Jeugd- en Gezinsteam dat goed werk doet. Veel problemen kunnen daardoor worden voorkomen. Voor verdere zorg werken we goed samen in de regio Amersfoort. We zijn dus op de goede weg, maar er blijven verbeterpunten. De minimaregelingen waaronder het Kindarrangement hebben we uitbesteed aan de gemeente Huizen. In de uitvoering van die maatregelen gaat nog veel mis.
Wat gaan we doen?
- Kansengelijkheid voor kinderen bevorderen door ondersteuning van de basisscholen, bijvoorbeeld door het mogelijk maken van huiswerkbegeleiding en naschoolse educatieve activiteiten of door een gratis computer.
- Scholen in Eemnes moeten gezonde gebouwen zijn in een groene omgeving. We zorgen voor groen-blauwe schoolpleinen. Die vormen een prettige, gezonde speel- en leeromgeving voor kinderen en ze dragen bij aan biodiversiteit en wateropvang. Zo worden kinderen zich ook bewust van klimaatverandering en het belang van (schoon) water. De Provincie verleent hiervoor subsidie.
- Bij de vraag naar ruimte voor een nieuwe school kijken we verder dan alleen naar de beschikbare ruimte en de infrastructuur. We onderzoeken ook of het type school past bij het aanbod aan scholen dat Eemnes heeft en bij de demografische ontwikkeling van de gemeente.
- Elk kind moet mee kunnen doen. Tenminste één speeltuin in Eemnes, bijvoorbeeld die op het Plantsoen, wordt toegankelijk gemaakt voor kinderen met een beperking door een rolstoelschommel te plaatsen of andere aanpassingen te doen.
- Elk kind in Eemnes moet leren zwemmen. Voor kinderen die in groep 5 nog geen zwemdiploma hebben, organiseren we schoolzwemmen.
- In het sportbeleid besteden we specifiek aandacht aan kinderen en jongeren. Te veel kinderen stoppen rond 12 jaar met bewegen. Vaak gaan ze dan ongezonder eten en veel naar hun scherm kijken. Wij dagen ze uit om te bewegen en nieuwe sporten te leren kennen.
- Jongeren verdienen een eigen plek. Impuls is daarvoor bedoeld maar de openingstijden en begeleiding zijn daar onvoldoende. Daarom zijn wij voor ruimere openingstijden en betere begeleiding. Dat kan overlast door jongeren voorkomen.
- Jongerenwerkers zijn ook regelmatig aanwezig op hangplekken om een band op te bouwen met onze jongeren.
- Schuldenpreventie jongeren en volwassenen.
- Leerlingenvervoer is er in principe voor alle kinderen die verwezen worden naar scholen buiten de gemeente. Niet alleen voor het speciaal onderwijs of voor de bijzondere scholen, maar zo nodig ook naar de Praktijkschool waarvan er maar één is in Hilversum en naar de taalscholen voor nieuwkomers.
- Al vóór de basisschool beginnen we met vroegschoolse educatie. Wij zetten ons ervoor in dat elk kind van 2 tot 6 jaar toegang kan krijgen tot extra taalonderwijs en ontwikkelingsactiviteiten. Ook vinden wij dat elk kind tussen 2 en 4 jaar tenminste twaalf uur per week naar de peuterspeelzaal zou moeten kunnen gaan.
- We willen dat gemeentelijke financiering van kinderopvang alleen bij de kinderen terechtkomt. We stoppen met het financieren van commerciële kinderopvangorganisaties.
- De gemeente gaat gericht zorgen voor schoolmaaltijden voor kinderen op de basisschool. Dit geeft ouders zekerheid en vergroot de kansengelijkheid.
- We zien erop toe dat scholen zich houden aan het aanmeldbeleid en geen verplichte ouderbijdrage vragen, zoals ook in de wet staat. Discriminatie bij aanmelding is absoluut onacceptabel.
Openbare ruimte
Eemnes is een groene gemeente met een echt dorpshart
We willen Eemnes graag groen houden. Maar dan wel met oog voor de biodiversiteit. Ook dat vraagt om ambitie en concrete doelen. Bijvoorbeeld conform het ‘Groen Groeit Mee’principe van de provincie Utrecht. Dat betekent dat je bij nieuwbouw ook zorgt voor voldoende groen in de omgeving. Kijk eens op https://www.provincieutrecht.nl/onderwerpen/ruimtelijke-ontwikkeling/groen-groeit-mee.
De oudere wijken van Eemnes zijn ruim 50 jaar oud en aan een vergroeningsbeurt toe. Daarmee is al begonnen op de Patrijzenhof en de Fazantenhof. Wat ons betreft wordt dat de komende jaren, in goed overleg met de bewoners, doorgezet naar de overige oudere wijken van Eemnes.
De Braadkamp en de omgeving van de Minnehof vragen om een opknapbeurt. Ons dorpshart moet een plek voor ontmoeting worden, liefst met een lunchroom met een terras. Minder steen en auto’s en meer groen. Vergroenen is ook belangrijk om meer schaduw en verkoeling te bieden, want onze zomers worden steeds heter. Ook de verkeersituatie is daar niet goed. En er is ook behoefte aan een openbaar toilet. Dat vraagt om een integrale aanpak van het hele gebied. Maak van ons dorpshart ook een parel! Daar betrekken we de omwonenden bij.
We vinden ook dat er meer mogelijkheden moeten komen om wandelend of fietsend van al dat groen te kunnen genieten. Bijvoorbeeld door zogenaamde ‘wandelommetjes’ te realiseren. Denk bijvoorbeeld aan een rondje om de ijsbaan.
Wat gaan we doen?
- We pleiten voor een integraal plan voor de Braadkamp en de omgeving van de Minnehof. Maak er een echte ontmoetingsplek van! Schrijf een prijsvraag of een enquête uit. Wij hebben ook ideeën.
- We zien graag openbare toiletten bij de Minnehof.
- Het parkeerterrein bij de Minnehof moet worden uitgebreid en op de Braadkamp moeten minder parkeerplaatsen komen.
- We stimuleren ecologisch beheer van het openbare groen: het mag wat natuurlijker.
- De gemeente moet het groenbeheer niet weer samen met Laren in een groot contract uitbesteden, maar meer zelf doen met onze buitendienstmedewerkers en lokale aannemers.
- We zoeken actief de samenwerking met het Waterschap en de Provincie om Eemnes beter bestand te maken tegen wateroverlast én droogte. Ook onderzoeken we waar waterberging mogelijk is.
- In wijken die gevoelig zijn voor wateroverlast pakken we knelpunten gericht aan. We zorgen dat een stevige bui, van 70 mm in een uur, overal in Eemnes verwerkt kan worden zonder dat er schade aan woningen ontstaat.
- Er moeten vergroeningsplannen komen voor de oudere woonbuurten.
- We stimuleren buurtbeheer van boomspiegels, bermen en plantsoentjes.
- Het aantal parkeerplaatsen per woning wordt aangepast, rekening houden met de omgeving. Niet meer parkeerplaatsen dan nodig. We stimuleren wandelen, fietsen en het gebruik van openbaar vervoer of deelauto’s.
- Maak van de ijsbaan een multifunctioneel sportpark (dat ook nog als ijsbaan kan dienen), waar mensen elkaar kunnen treffen om te sporten.
- Een extra moestuinen complex(je) bij de nieuwe Zuidbuurt kan een einde maken aan de lange wachtlijsten.
- In de uitbreiding van Eemnes moet ook ruimte gemaakt worden voor een tiny forest of een voedselbos.
- We pleiten voor een wandelpad aan de oostzijde van de ijsbaan.
- We zien graag een extra honden-losloopgebied bij de Zuidpolder.
- Er zou een campagne moeten komen om hoveniers bewust te maken van het belang van biodiversiteit.
Verkeer en vervoer
Vervoer in Eemnes is groen en veilig
We willen de verkeersveiligheid verbeteren en het verkeer ‘vergroenen’. We zorgen er daarom voor dat waar dat nodig is de maximumsnelheid omlaag gaat en dat ook andere maatregelen worden genomen die het verkeer voor fietsers en voetgangers veiliger maken. De maximumsnelheid in de kern van Eemnes wordt overal 30 km.
We hanteren in onze plannen voor ruimtelijke ordening het zogeheten STOMP-principe: stappen, trappen, openbaar vervoer, mobiliteit als een service en privéauto. Ofwel: we geven eerst voorrang aan de voetganger, dan de fiets, dan het ov, de taxi en de deelauto en als laatste de privéauto.
Met de komst van de HOV-halte is de openbaar vervoerverbinding met Hilversum en Huizen verbeterd. Voor veel mensen is de HOV-halte zo ver buiten het centrum moeilijker bereikbaar. Buslijn 109 rijdt nog maar eens per uur en niet meer over de Wakkerendijk. Het Syntus-busje rijdt ook maar eens per uur en niet in het weekeinde en ’s avonds. Daarom vinden we dat er weer gekeken moet worden naar beter openbaar vervoer in het centrum van Eemnes, bijvoorbeeld met een lokaal busje.
Eemnes breidt verder uit in zuidelijke richting. Die buurt kent echter maar één ontsluitingsweg voor autoverkeer. Er zal een tweede ontsluiting in zuidelijke richting nodig zijn. Dat is echter duur en vanwege het stikstofslot pas op termijn mogelijk.
Voor zover mensen nog van de auto gebruik maken stimuleren we elektrisch vervoeren, daarom zorgen we voor voldoende oplaadmogelijkheden.
Wat gaan we doen?
- We stimuleren het gebruik van de fiets door de aanleg van snelle, comfortabele, veilige en aantrekkelijke fietspaden.
- Met de provincie werken we aan goede doorfietsroutes naar omliggende plaatsen.
- We verbeteren de oversteek van de Noordersingel bij de Barbeelstraat.
- We trekken daar het fietspad door langs de noordkant van de Noordersingel tot de Meervalweg.
- We verbeteren de toegang voor voetgangers naar de HOV-halte met een voetpad langs het kringloopcentrum.
- We verdelen het verkeer naar het centrum meer over de singels zodat de Laarderweg rustiger wordt.
- We zetten in op 30 km in de hele kern van Eemnes.
- We willen de Laarderweg ontlasten door het autoverkeer te ontmoedigen.
- De Laarderweg mag géén voorrangsweg worden. Er wordt nu al veel te hard gereden en het is er voor fietsers gevaarlijk.
- Ook op het Plantsoen wordt vaak gescheurd, ook ’s nachts. Daar zou een drempel wellicht kunnen helpen.
- We onderzoeken de mogelijkheden voor een lokale busdienst. Eventueel samen met Laren. Bijvoorbeeld een rondje Eemnes, langs de HOV, rondje Laren tot Ter Gooi met de frequentie van ieder half uur.
- We zien er op toe dat bij de geplande verbreding van de A27 aanvullende geluidsremmende maatregelen een eis zijn. Minimaal ZOAB over de hele weg en de geluidsschermen doortrekken!
- We realiseren plekken voor deelauto’s.
- We maken plannen voor een nieuwe zuidelijke ontsluiting van Eemnes.
- Eerder verbreden we al het fietspad langs de A27 naar de Eikenlaan.
- Aan de westzijde van de A27 trekken we de ventweg achter de golfbaan door voor fietsers en voetgangers naar het tunneltje onder de A27 bij de kwekerij.
- We onderzoeken met alle betrokkenen de mogelijkheden om hinder voor fietsers en agrariërs door autoverkeer op de ‘vogelboulevard’ in de Eempolder te beperken
Ondernemen in Eemnes
Ondernemers ondersteunen
Eemnes kent relatief veel kleine bedrijven. Denk bijvoorbeeld aan alle mannen en vrouwen die in de rijke Gooise gemeenten tuinen aanleggen en onderhouden, schilderen of (ver)bouwen. Ook dat is een parel van Eemnes. Veel van die ondernemers zoeken een plekje om hun gereedschap op te bergen en hun bedrijfsbus te stallen. We zijn daarom blij met alle bedrijfsunits die er in Eemnes zijn gerealiseerd. Wat ons betreft mogen er nog wel wat bij in de uitbreiding van het bedrijventerrein, maar dan wel betaalbaar. Zo voorkom je ook overlast door parkerende busjes in de woonbuurten.
Ook onze boeren zijn ondernemers die de ruimte moeten hebben om een boterham te verdienen. Of dat nu als paardenpension of melkveehouderij is. Als gemeente gaan we niet over het landbouwbeleid, maar waar mogelijk willen we initiatieven voor extensivering en natuurinclusieve landbouw ondersteunen. Daarnaast willen we meer mogelijkheden bieden voor nevenfuncties.
De middenstand in Eemnes is overzichtelijk en geconcentreerd in het dorpshart. We willen hen ondersteunen door het dorpshart gezelliger te maken.
Steeds meer mensen werken als zelfstandige vanuit huis. Zij zoeken soms ook een plek waar ze kunnen (samen)werken en ontmoeten. Ook daarvoor zou een plek gevonden moeten worden.
Wat gaan we doen?
- We zorgen voor een aantrekkelijker dorpshart. Als het kan met horeca.
- Er komen meer betaalbare bedrijfsunits in de uitbreiding van het bedrijventerrein.
- We stimuleren extensivering van de landbouw en de korte kringloop.
- We creëren ruimte voor nevenactiviteiten van agrarische ondernemers.
- Er komt een ontmoetingsplaats met flex-werkplekken.
Veiligheid en weerbaarheid, ook voor vrouwen en meisjes
Betere samenwerking met politie
Eemnes is een veilige gemeente. Het aantal inbraken en de criminaliteit is beperkt. Dat willen we graag zo houden. Toch blijven er aandachtspunten. Bijvoorbeeld de nieuwe HOV-haltes waar veel fietsen worden gestolen en vrouwen en meisjes zich erg onveilig voelen. Ook het fietserstunneltje is al jaren een plek waar het ’s nachts onveilig voelt en ook niet zelden daadwerkelijk is. Dat er pas cameratoezicht mogelijk is als er iets is gebeurd is geen houdbaar mantra; nog even los van het feit dat er genoeg incidenten zijn geweest. Dat vrouwen en meisjes - en trouwens ook jonge jongens – net als iedereen het recht hebben zich veilig te voelen, is na de dood van de 17-jarige Lisa in Abcoude stevig op de agenda gezet. Je kunt de belangen van de helft van de bevolking niet zo makkelijk wegschuiven en in steeds meer gemeenten wordt men zich daar van bewust en wordt hier iets mee gedaan. Dus ook in Eemnes, wat ons betreft.
Er zijn ook bedreigingen uit een wat meer ongrijpbare hoek waar we iets mee moeten.
Toenemende geopolitieke spanningen, pandemieën, digitale criminaliteit,
klimaatverandering en het grotere risico op langdurige stroomuitval vragen om het integraal versterken van zowel de maatschappelijke weerbaarheid als de veerkracht van de samenleving. Deze dreigingen brengen nieuwe opgaven voor zowel de gemeenten als de burger in geval van een crisis. Een betere voorlichting en informatievoorziening naar de burger is wat ons betreft een absolute vereiste. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten heeft daar een handreiking voor.
Wat gaan we doen?
- Betere verlichting en cameratoezicht aanbrengen bij de HOV-halte.
- Cameratoezicht installeren bij het fietstunneltje onder de A27.
- Crisisplannen opstellen en duidelijk communiceren naar de burgers.
- Betere samenwerking met de politie, bijvoorbeeld als iemand signaleert dat een vrouw wordt lastiggevallen.
- In het najaar ervaren veel mensen overlast van het illegaal afsteken van vuurwerk, vooral in de nachten in het weekend. Daar willen we strenger tegen optreden, ook in nauwe samenwerking met de politie.
Bestuur
Doen wat je belooft
Eemnes is een zelfstandige gemeente en dat willen we graag zo houden. De afstand tussen bestuurders en burgers is hier klein en dat is een groot goed. Het huidige college van Dorpsbelang en CDA heeft veel dingen beloofd, maar weinig waargemaakt. Denk aan het tempo van nieuwbouw, het opknappen van het dorpshart, de reconstructie van de Laarderweg, het dorpscafé, etc. Veel projecten duren erg lang of worden vooruitgeschoven. Voor veel projecten wordt ook externe expertise ingehuurd, wat veel geld kost. Wij staan voor een daadkrachtiger bestuur dat zelf meer de handen uit de mouwen steekt.
De gemeente is een dienstverlenende instelling en is er voor iedereen. Iedereen wordt gelijk behandeld en krijgt gelijke kansen.
Wat gaan we doen?
- We willen minder taken uitbesteden aan dure bureaus.
- We versnellen procedures bij projecten (bijvoorbeeld bouwprojecten).
- We zetten in op minder regels bij alle procedures.
- De samenwerking met Laren en Blaricum in de BEL-combinatie vraagt aandacht. De afstand tussen ambtenaren en bestuurders lijkt te groot. Er gaan nog te veel dingen mis en de slagvaardigheid kan beter.
- We zorgen voor een sterk en democratisch bestuur.
- We stimuleren meer dualisme en debat in de raadsvergaderingen.
- We belonen actieve betrokkenheid van inwoners: eigen initiatieven worden ondersteund, inwoners krijgen het recht om alternatief beleid in hun omgeving voor te stellen (right to challenge).
- Begrotingen moeten structureel sluitend zijn, zonder verhoging van de belasting.
- Er komt één fysiek loket voor alle diensten in het sociaal domein.
- We laten onderzoeken in hoeverre de gemeentelijke automatisering afhankelijk is van buitenlandse software leveranciers en bezien dan de mogelijkheid om die afhankelijkheid te verminderen.
- Bij belangrijke beslissingen die heel Eemnes aangaan willen we alle inwoners betrekken. Wij doen voorstellen voor een vorm om dat te organiseren.
Communicatie
Tijdig en begrijpelijk
In een democratie moet iedereen mee kunnen doen. Maatschappelijke en politieke organisaties waarin burgers worden betrokken bij het beleid moeten voor iedereen toegankelijk zijn. Dat betekent dat iedere burger alle informatie van de overheid moet kunnen begrijpen. Regels, besluiten en verordeningen moeten dus in begrijpelijke taal zijn opgesteld.
Er wordt vaak gedacht dat duidelijke taal alleen in de communicatie met bepaalde groepen mensen nodig is, maar dat is niet waar. Ook mensen met meer taalvaardigheden en een hoger opleidingsniveau houden van duidelijke communicatie: begrijpelijk taal en teksten van beperkte omvang. Anders haken ze af. Duidelijke communicatie vanuit de overheid is dus bittere noodzaak.
Wat gaan we doen?
- Iedereen in de organisatie van de gemeente moet zich inzetten om duidelijke taal te gebruiken, van hoog tot laag, in alle geledingen, via alle media.
- Om vast te stellen welke problemen er zijn, moet onderzocht worden welke vragen burgers stellen op het gebied van communicatie. Taalcafé en hulpdiensten (bijvoorbeeld voor het invullen van formulieren) kunnen hierbij input leveren.
- Op basis van de uitkomsten van het onderzoek kan – eventueel samen met Gebruikelijke taal https://www.gebruikercentraal.nl/ - een bijeenkomst worden belegd om het startsein te geven voor duidelijk taalgebruik.
- Een voorbeeld om te volgen is de pilot die de gemeente Arnhem heeft gedaan: burgers die naar hun idee een onduidelijke brief of mail van de gemeente ontvingen, konden deze terugsturen en aangeven wat ze niet begrepen, waarna ambtenaren twee weken de tijd kregen een nieuwe brief op te stellen in begrijpelijke taal.
- De gemeente Eemnes stelt een taalcoach aan om een aantal brieven, mails en website-informatie te redigeren.
Financiën
Belastingen eerlijk en betaalbaar
Eemnes is geen rijke gemeente. Er is veel geld geïnvesteerd in grond voor nieuwbouw. Hoe sneller je bouwt hoe sneller je opbrengsten hebt en uit de schulden komt. Meer inwoners betekent ook meer inkomsten. Maar volkshuisvesting mag niet als een verdienmodel worden gezien. Doelbelastingen moeten kostendekkend zijn. Denk aan de afvalbijdrage en de rioolbelasting. De onroerendzaakbelasting is wel een knop waar de gemeente aan kan draaien. Het is ook niet onredelijk dat alle inwoners naar vermogen bijdragen aan ons mooie dorp, maar we willen geen excessieve verhogingen om de gaten in de gemeentefinanciën te dichten.
Er is nu een nieuw hondenbeleid dat gebaseerd is op de eigen verantwoordelijkheid van de hondenbezitter. Dat kost de gemeente nog nauwelijks geld. Voor veel mensen is het hebben van een hond belangrijk (en gezond) en daarover belasting heffen vinden we onredelijk als daar geen kosten voor de gemeente tegenover staan. Daarom zijn wij blij dat deze belasting nu wordt afgeschaft.
PvdA-GroenLinks Eemnes staat voor een gezonde financiële huishouding die sociale en duurzame keuzes mogelijk maakt. Wij vinden dat geld een middel is om maatschappelijke doelen te bereiken: betaalbaar wonen, goede zorg, klimaatbestendige wijken en een sterk lokaal bestuur. Daarom kiezen wij voor prudent financieel beleid: zorgvuldig begroten, maar met lef investeren in de toekomst van Eemnes. Wij investeren in wat écht telt: mensen, natuur, en toekomstbestendigheid — niet in kortetermijnpolitiek of louter bezuinigingen.
Wat gaan we doen?
- We houden de lokale lasten eerlijk en betaalbaar.
- We gebruiken de overschotten om de weerstandsreserve te versterken én te investeren in sociale en groene doelen.
- Wij streven naar een weerstandsratio van minimaal 1,2 en een solvabiliteit van boven de 20% aan het eind van de raadsperiode.
- We reserveren structureel middelen voor groenonderhoud, biodiversiteit, waterberging en klimaatadaptatie.
- We investeren in veilige fietsverbindingen, duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid voor iedereen.
- We maken een open begroting waarin programma’s begrijpelijk en digitaal inzichtelijk zijn.
- We stimuleren ‘Burgerbegrotingen’. Daarbij beslist een groep inwoners of een wijk waaraan een bepaald bedrag aan overheidsgeld wordt uitgegeven. Verschillende projecten kunnen worden ingediend, zoals culturele projecten, vergroening van een buurt, veilige speeltuinen, buurtfeesten.
- We maken jaarlijks een burgerjaarverslag met de belangrijkste cijfers in begrijpelijke taal.
- Gemeenschappelijke regelingen moeten inhoudelijk en financieel beter worden gecontroleerd door de raden.
- We stimuleren lokale werkgelegenheid via maatschappelijk verantwoord inkopen (MVI).
- Schatkistbankieren blijven we uitvoeren conform wetgeving, maar we zetten de rentebaten in voor maatschappelijke doelen in plaats van voor alleen begrotingssaldi.
